Behoud natuur als vrij recreatiegebied

Als betrokken inwoners van de Noordoostpolder maken wij, ons zorgen over onze woon- en leefomgeving. Daarom willen we onderwerpen die spelen in de Noordoostpolder verder onderzoeken en de achterliggende verbanden en gedachtegangen met jullie delen via mail.
Wij zien met toenemende bezorgdheid hoe internationale visies steeds meer lokale gevolgen krijgen, zonder dat hier altijd open, democratisch debat aan voorafgaat.

In deze eerste mail willen wij graag twee onderwerpen over natuurbeheer onder uw aandacht brengen die ons direct raken. Daarbij laten wij zien hoe deze onderwerpen met elkaar samenhangen binnen een internationaal plan dat stap voor stap wordt uitgevoerd.

Ingezonden brief van Bewuste Burgers NOP naar gemeente Noordoostpolder

Bovenstaande is de aanhef uit de naar ons toegestuurde brief die Bewuste Burgers NOP naar het gemeentebestuur, griffiers en rekenkamer van gemeente Noordoostpolder heeft verzonden.

Onderwerp van de brief: Behoud natuur als vrij recreatiegebied – zorgen over internationale natuurvisies en lokale toegankelijkheid

1. De wolf als symbool van internationale herinrichting van de natuur

De komst van de wolf in onze gemeente heeft ons wakker geschud. Boeren in de regio meldden meerdere dode schapen, vermoedelijk door wolven. Tegelijkertijd durven sommigen van ons, door de aanwezigheid van een wolf in de directe omgeving, niet langer te wandelen in de bossen waar we ons jarenlang veilig en vrij voelden.

In de media en beleidsstukken wordt de terugkeer van wilde dieren als de wolf vaak gepresenteerd als een spontane ecologische overwinning. Maar wanneer we ons verdiepen in de bredere context, zien we dat deze terugkeer overeenkomt met doelen uit internationale herinrichtingsprogramma’s zoals Rewilding Europe en het Wildlands Project (VS). Deze programma’s streven naar het herstel van complete ecosystemen met sleutelsoorten zoals wolf, lynx, otter, bever en zelfs bruine beer en sluiten aan bij internationale ambities om tot 50% van het landoppervlak in te richten als ‘wilde natuur’.

De recente berichtgeving over de mogelijke terugkeer van de bruine beer in Nederland versterkt onze zorgen: wordt hier niet geleidelijk een agenda uitgerold waarvan de inwoners pas achteraf de gevolgen ervaren?

Wij vragen u als gemeentebestuur:

1. Bent u zich bewust van de invloed van deze internationale beleidslijnen op ons lokaal natuurbeheer?
2. Wordt er voldoende oog gehouden voor draagvlak, veiligheid en de sociale impact op bewoners, recreanten en boeren?
3. Hoe zorgen we dat lokale keuzes lokaal gemaakt worden, in plaats van gestuurd door mondiale idealen?

Wij pleiten voor een open gesprek hierover, waarin ook de stem van inwoners en buitengebruikers wordt gehoord.

2. Toegang tot natuur moet vrij blijven – geen betaald parkeren in publiek gefinancierd gebied

Een tweede zorg betreft de toenemende financiële drempels voor natuurbezoek. In het Waterloopbos, een geliefd wandelgebied in onze gemeente, is het plan om betaald parkeren in te voeren voor niet-leden van Natuurmonumenten (€2 per uur, tot €8 per dag).

Wij vinden dit onterecht, omdat:

1. Natuurmonumenten in 2024 €91 miljoen subsidie ontving van de overheid (dus van alle burgers);
2. Daarnaast €14 miljoen per jaar van de Postcodeloterij ontvangt;
3. In het Waterloopbos veel vrijwilligers actief zijn in het onderhoud – wat kosten bespaart;
4. Natuurmonumenten in 2017 beschikte over een financiële reserve van meer dan €200 miljoen, terwijl de CBF-norm voor een organisatie van die omvang een maximale reserve van circa €91 miljoen toestaat.

De natuur is van iedereen. Zeker in een tijd waarin gezondheid, rust en ontspanning belangrijker zijn dan ooit, zou de toegang tot natuur niet mogen afhangen van je portemonnee of een lidmaatschap.

Wij vragen u als gemeentebestuur:

1. Kunt u als gemeente met Natuurmonumenten in gesprek over het vrij toegankelijk houden van natuurgebieden voor alle inwoners?
2. Kunt u onderzoeken of het toegestaan is dat op terrein van een gesubsidieerde, particuliere organisatie (zoals Natuurmonumenten) betaald parkeren wordt ingevoerd waarbij leden gratis parkeren en niet-leden moeten betalen – en of dit geen vorm van indirecte discriminatie of ongelijke behandeling oplevert, zeker gezien het publieke karakter van deze natuurgebieden?
3. Kunt u onderzoeken of dit in strijd is met de Omgevingsvisie, de monumentale waarde van het gebied, de verkeersveiligheid en het maatschappelijk draagvlak?

Verband tussen de wolf en betaald parkeren

Onder punt 2 zagen we dat Natuurmonumenten in 2017 een financiële reserve had van ruim €200 miljoen. In 2024 is deze reserve aanzienlijk afgenomen. Dit hangt samen met het feit dat Natuurmonumenten de afgelopen jaren grootschalig heeft geïnvesteerd in de aankoop van grond. Deze aankopen lijken niet alleen bedoeld voor lokaal natuurbeheer, maar sluiten ook aan bij bredere internationale programma’s, zoals zogeheten rewilding-initiatieven (zie punt 1). Binnen deze visie wordt gestreefd naar het inrichten van tot 50% van het landoppervlak als ‘wilde natuur’.

Nederland maakt daar nadrukkelijk onderdeel van uit. De aankopen van Natuurmonumenten zijn dus geen losse natuurprojecten, maar passen in een internationale herinrichtingsstrategie waarbij menselijk gebruik, landbouw en recreatie plaats moeten maken voor een nieuw “wilder” landschap.

Het opmerkelijke is dat deze beweging grotendeels wordt gefinancierd met geld van de burger via belastingen, subsidies, donaties en loterijen, zonder dat deze burger inspraak heeft in de keuzes. Lokale belangen, veiligheid en sociale impact krijgen nauwelijks gewicht.

Zo ontstaat een doorgeefspel van geld en invloed:

1. Overheden en fondsen financieren natuurorganisaties;
2. Natuurorganisaties kopen strategisch grond voor herinrichting;
3. Internationale agenda’s bepalen de doelen (rewilding, grote roofdieren, afbouw landbouw);
4. De lokale bevolking ondervindt de gevolgen: verlies van zeggenschap, angst voor roofdieren, beperkingen op landgebruik en leefruimte.
   

Wij vragen u als gemeentebestuur:

1. Realiseert u zich hoe groot de invloed van deze internationale beleidslijnen op het natuurbeheer in onze gemeente is?
2. Wordt er voldoende oog gehouden voor draagvlak, veiligheid en sociale impact op bewoners, recreanten en agrariërs?
3. Hoe waarborgen we dat lokale keuzes ook daadwerkelijk lokaal gemaakt worden, in plaats van gestuurd door internationale idealen en subsidieroutes?

Wij vertrouwen erop dat u onze zorgen en vragen zorgvuldig zult meewegen in uw toekomstige gemeentebeleid.

Met vriendelijke groet,
Bewuste Burgers NOP
BewusteBurgersNOP@gmail.com
9 juni 2025